Konkordato

Tanım

Toplu icra prosedürü, ekonomik faaliyet yürüten gerçek kişi veya tüzel kişi bir borçlunun temerrüdünü ele almak üzere mevzuat tarafından düzenlenen rejimlerin bütünüdür. Toplu olarak adlandırılmasının nedeni, tüm alacaklıların aynı çerçeve içinde muamele görmesi ve bireysel takiplerin durdurulmasıdır. Yetkili mahkeme önünde yürütülür ve açılan rejimi bu mahkeme belirler.

Prosedür, ya borçlunun beyanı üzerine ya da bir alacaklının dava açması üzerine başlar. Açılış kararı, prosedürü yürütmekle görevli organları belirler ve ödeme güçlüğünün başlangıç tarihini tespit ettiğinde bu tarihi karara bağlar. Kararın BODACC'ta yayımlanması, üçüncü kişilere karşı ileri sürülebilir hale getirir ve onları işletmenin gerçek durumu hakkında bilgilendirir.

Alacaklılar açısından açılış, her türlü bireysel takibi yasaklar ve alacakların belirlenen organa beyan edilmesini zorunlu kılar. Ne tek bir alacaklının giriştiği icra takibiyle ne de gerçek kişilerin aşırı borçluluk durumunun ele alınmasıyla karıştırılır. Ayrıca, mahkeme kararı değil şirket kararı olan fesih kararından da ayrılır.

İflasın ele alınmasına ilişkin üç rejim

Koruma (sauvegarde)

Koruma prosedürü, henüz ödeme güçlüğü içinde olmayan ancak karşılaştığı zorlukların bu duruma yol açabilecek nitelikte olduğu bir borçluya açıktır. Faaliyet, bir gözlem dönemi boyunca sürdürülür; bu dönemde bir koruma planı hazırlanabilir.

Adli ıslah (redressement judiciaire)

Adli ıslah prosedürü, borçlunun ödeme güçlüğü içinde olması ve ıslahın mümkün görünmesi hâlinde açılır. Faaliyet, gözlem dönemi boyunca devam eder; ardından mahkeme bir ıslah planı veya işletmenin devri kararı verir.

Adli tasfiye (liquidation judiciaire)

Adli tasfiye prosedürü, ıslahın açıkça imkânsız olması hâlinde açılır. Faaliyet sona erer; ancak bir devre imkân tanımak amacıyla geçici olarak sürdürülmesine karar verilebilir ve mallar, yasal sıralamaya göre alacaklıların yararına paraya çevrilir.

Prosedürün alacaklılar ve çalışanlar açısından değiştirdikleri

Takibin durması ve alacakların bildirilmesi

Alacağı açılış kararından önce doğmuş olan alacaklılar, ödeme elde etmek amacıyla artık dava açamazlar. Alacaklarını, tutarını ve sırasını doğrulayan görevli organa bildirirler. Açılıştan sonra doğan alacaklar ise kural olarak vade tarihinde ödenir.

Plan, devir ve ilgililerin rolü

Tasfiye memuru alacaklıları temsil eder, kayyum ise yöneticiye yardım eder veya onu temsil eder. Yetkili hâkim prosedürü denetler ve güncel talepler hakkında karar verir. Mahkeme planı onaylar, devri yetkilendirir veya tasfiyeye karar verir.

Çalışanların durumu

İş sözleşmeleri, işten çıkarılmaları mahkeme tarafından onaylanan çalışanlar hariç olmak üzere, gözlem dönemi boyunca devam eder. Devir halinde, devralana geçer. Ödenmesi gereken ücretler ve tazminatlar, kanunda öngörülen sınırlar dahilinde ücret garanti sigortası tarafından karşılanır.

Sıkça sorulan sorular

İyileştirme ile iflas tasfiyesi arasındaki fark nedir?

İyileştirme, faaliyetin sürdürülebileceğini ve bir planın kabul edilebileceğini varsayar; iflas tasfiyesi ise faaliyeti sona erdirir ve malları alacaklılar yararına paraya çevirir. İyileştirmenin açıkça imkânsız olması hâlinde iflas tasfiyesine karar verilir.

Gözlem dönemi boyunca işletmeye ne olur?

Faaliyet devam eder ve yönetici görevinde kalır; bu görev kendisine verildiğinde bir iflas idaresi memuru tarafından desteklenir veya temsil edilir. Gözlem dönemi, devam planı veya devir gibi bir çözümün hazırlanmasına hizmet eder.

Bir alacaklı, toplu iflas prosedürüne tabi bir işletmeye karşı hâlâ dava açabilir mi?

Açılış kararından önceki alacaklar bakımından hayır; çünkü bireysel takipler durur ve alacaklının alacağını bildirmesi gerekir. Bununla birlikte, prosedürle ilgili bir itiraz için iflas komiserine başvurabilir.

Toplu iflas prosedürüne tabi bir işletme ilanlarda nasıl görünür?

Açılış kararı; unvanı, merkezi, açılan rejimi ve atanan organları içeren bir ilanla duyurulur. Plan, devir veya kapanış gibi diğer işlemler de ilana tabidir ve prosedürün takip edilmesini sağlar.